Cập nhật các sắc thuế hiện hành tại Việt Nam năm 2026 như thuế GTGT, thuế TNDN, thuế TNCN, thuế nhà thầu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế môi trường, thuế xuất nhập khẩu và thay đổi mới về lệ phí môn bài.
Khi thành lập công ty, nhiều chủ doanh nghiệp chỉ tập trung vào giấy phép kinh doanh mà quên rằng phần quan trọng không kém nằm ở nghĩa vụ thuế sau khi đi vào hoạt động. Chỉ cần hiểu sai hoặc cập nhật chậm, doanh nghiệp có thể gặp hàng loạt rủi ro như xuất sai hóa đơn, kê khai thiếu, hạch toán chưa đúng chi phí hoặc bỏ lỡ các ưu đãi thuế đáng lẽ được hưởng.
Năm 2026, hệ thống thuế tại Việt Nam có một số thay đổi đáng chú ý, đặc biệt ở thuế GTGT, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế tiêu thụ đặc biệt và lệ phí môn bài. Vì vậy, nếu bạn đang chuẩn bị mở công ty, đang vận hành doanh nghiệp mới hoặc đang tư vấn thành lập công ty cho khách hàng, việc nắm rõ các sắc thuế hiện hành là điều bắt buộc.
Xét về bản chất, các sắc thuế hiện hành tại Việt Nam có thể chia thành hai nhóm chính.
Nhóm thứ nhất là các sắc thuế đánh vào hàng hóa, dịch vụ, tiêu dùng hoặc tài nguyên như thuế GTGT, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường, thuế tài nguyên, thuế xuất khẩu và thuế nhập khẩu.
Nhóm thứ hai là các sắc thuế đánh vào thu nhập hoặc nghĩa vụ của người nộp thuế như thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân. Riêng thuế nhà thầu là cách gọi phổ biến của cơ chế thu thuế đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài kinh doanh tại Việt Nam hoặc có thu nhập phát sinh tại Việt Nam, thường gắn với thuế GTGT và thuế TNDN.
Thuế GTGT vẫn là sắc thuế quan trọng nhất với phần lớn doanh nghiệp đang hoạt động. Đây là loại thuế gắn trực tiếp với quá trình bán hàng, cung cấp dịch vụ, xuất hóa đơn, kê khai thuế và kiểm soát dòng tiền. Với doanh nghiệp mới thành lập, nếu làm sai ở phần thuế GTGT ngay từ đầu thì rất dễ kéo theo sai sót ở kế toán, thuế TNDN và cả việc xác định giá bán.
Điểm doanh nghiệp cần lưu ý trong năm 2026 là chính sách giảm 2% thuế GTGT vẫn đang được áp dụng đến hết ngày 31/12/2026 đối với nhiều nhóm hàng hóa, dịch vụ đang áp dụng mức 10%, tức giảm còn 8%. Tuy nhiên, mức giảm này không áp dụng cho tất cả ngành nghề, nên doanh nghiệp phải xác định đúng nhóm hàng hóa, dịch vụ của mình trước khi xuất hóa đơn.
Ngoài ra, năm 2026 cũng có thêm một số thay đổi liên quan đến đối tượng không chịu thuế và hoàn thuế GTGT. Vì vậy, nếu mới thành lập công ty, doanh nghiệp nên rà soát kỹ cách áp dụng thuế suất, điều kiện khấu trừ và hồ sơ chứng từ đầu vào để tránh sai ngay từ giai đoạn đầu vận hành.
Thuế thu nhập doanh nghiệp là sắc thuế quyết định trực tiếp đến lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp. Đây cũng là loại thuế mà công ty mới thành lập thường chủ quan trong giai đoạn đầu, đến cuối năm mới phát hiện chi phí chưa đủ hồ sơ hợp lệ hoặc chưa tận dụng được ưu đãi mình đáng lẽ được hưởng.
Từ ngày 01/10/2025, Việt Nam áp dụng Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp số 67/2025/QH15; văn bản hướng dẫn thi hành trọng tâm hiện nay là Nghị định 320/2025/NĐ-CP. Trong năm 2026, đây là khung pháp lý chính để xác định thu nhập chịu thuế, chi phí được trừ, thuế suất, ưu đãi và nghĩa vụ quyết toán thuế TNDN.
Một điểm rất đáng chú ý là thuế suất TNDN không còn chỉ nhìn ở mức phổ thông 20%. Theo quy định mới, thuế suất phổ thông là 20%; ngoài ra, doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng có thể áp dụng mức 15%, còn doanh nghiệp có tổng doanh thu năm trên 3 tỷ đồng đến không quá 50 tỷ đồng có thể áp dụng mức 17% nếu đáp ứng điều kiện luật định. Đây là thay đổi rất quan trọng với doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp mới thành lập và nhóm SME.
Bên cạnh đó, một số doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký kinh doanh lần đầu còn có thể được miễn thuế TNDN trong 3 năm kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu nếu đáp ứng đúng điều kiện pháp luật. Tuy nhiên, chính sách này không áp dụng đại trà cho mọi doanh nghiệp mới mở, mà phải xem xét cụ thể từng trường hợp.
Vì vậy, nếu doanh nghiệp của bạn đang ở giai đoạn mới thành lập, đang cân nhắc mô hình vận hành hoặc chuẩn bị mở rộng đầu tư, thì thuế TNDN là sắc thuế cần được lập kế hoạch từ đầu chứ không nên chờ đến kỳ quyết toán mới xử lý.
Thuế thu nhập cá nhân là nghĩa vụ doanh nghiệp phải khấu trừ, kê khai và quyết toán khi chi trả tiền lương, tiền công, thưởng, phụ cấp hoặc các khoản thu nhập chịu thuế khác cho người lao động và cá nhân.
Đối với doanh nghiệp mới thành lập có nhân sự, đây là phần rất dễ xảy ra sai sót nếu chưa xây dựng được quy trình lương, hợp đồng, hồ sơ người phụ thuộc và cách tính thuế ngay từ đầu. Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp không sai ở doanh thu mà lại vướng ở phần khấu trừ và quyết toán thuế TNCN.
Ngoài nhóm doanh nghiệp sử dụng lao động, năm 2026 cũng là giai đoạn cần lưu ý hơn đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh do có thêm các quy định mới liên quan đến phương pháp tính thuế, kê khai, nộp thuế, ngưỡng doanh thu và cách xác định tỷ lệ thuế. Nếu bạn đang phân vân giữa việc mở hộ kinh doanh hay thành lập công ty, thì đây là nhóm chính sách nên đọc kỹ trước khi lựa chọn mô hình phù hợp.
Đây là điểm rất nhiều người vẫn đang nhầm theo thói quen cũ.
Từ ngày 01/01/2026, đã chấm dứt việc thu, nộp lệ phí môn bài. Đồng thời, người nộp thuế cũng không phải nộp hồ sơ khai lệ phí môn bài cho năm 2026 và các năm sau.
Với doanh nghiệp mới thành lập, đây là thay đổi rất quan trọng vì ảnh hưởng trực tiếp đến cách lập kế hoạch chi phí ban đầu. Nếu bạn đang mở công ty trong năm 2026 hoặc đang làm dịch vụ thành lập công ty cho khách, cần cập nhật ngay nội dung này để tránh tư vấn sai theo quy định cũ.
Tuy nhiên, với các nghĩa vụ phát sinh từ năm 2025 trở về trước, cơ quan thuế vẫn tiếp tục rà soát và xử lý theo quy định cũ nếu còn tồn tại nghĩa vụ chưa hoàn thành.
Thuế nhà thầu không phải là một sắc thuế độc lập như thuế GTGT hay thuế TNDN. Đây là cách gọi phổ biến cho nghĩa vụ thuế áp dụng với tổ chức, cá nhân nước ngoài có hoạt động kinh doanh tại Việt Nam hoặc có thu nhập phát sinh tại Việt Nam.
Trong thực tế, loại thuế này rất dễ phát sinh khi doanh nghiệp Việt Nam mua dịch vụ từ Google, Meta, nền tảng quảng cáo quốc tế, phần mềm, tư vấn kỹ thuật, dịch vụ số hoặc ký hợp đồng với nhà cung cấp nước ngoài. Đây là nhóm nghĩa vụ thuế dễ bị bỏ sót, đặc biệt với doanh nghiệp thương mại điện tử, marketing, công nghệ hoặc doanh nghiệp có giao dịch xuyên biên giới.
Nếu công ty mới thành lập mà đã phát sinh thanh toán cho đối tác nước ngoài, doanh nghiệp nên kiểm tra ngay nghĩa vụ thuế nhà thầu để tránh sai ở phần chi phí, hồ sơ thuế và quyết toán sau này.
Thuế tiêu thụ đặc biệt là sắc thuế áp dụng đối với một số hàng hóa, dịch vụ đặc thù như thuốc lá, rượu, bia, ô tô dưới 24 chỗ và một số dịch vụ vui chơi có thưởng.
Từ ngày 01/01/2026, việc áp dụng thuế tiêu thụ đặc biệt có thay đổi lớn theo luật mới và các văn bản hướng dẫn có hiệu lực từ đầu năm. Với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, nhập khẩu hoặc phân phối hàng hóa đặc thù, đây là sắc thuế phải rà soát kỹ vì ảnh hưởng trực tiếp đến giá vốn, giá bán và biên lợi nhuận.
Nếu doanh nghiệp của bạn thuộc nhóm ngành hàng đặc biệt, việc xác định đúng nghĩa vụ thuế tiêu thụ đặc biệt ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế rủi ro trong xây dựng phương án kinh doanh.
Thuế bảo vệ môi trường là loại thuế gián thu áp dụng đối với một số hàng hóa khi sử dụng có thể gây tác động xấu đến môi trường như xăng dầu, than, túi ni lông thuộc diện chịu thuế, dung dịch HCFC và một số hàng hóa khác theo luật.
Đối với phần lớn doanh nghiệp dịch vụ thông thường, sắc thuế này không phải nghĩa vụ phát sinh thường xuyên. Tuy nhiên, với doanh nghiệp kinh doanh nhiên liệu, nhựa, hóa chất hoặc các mặt hàng chịu thuế môi trường, đây là khoản chi phí cần tính đúng ngay từ đầu để đảm bảo đúng giá vốn và đúng giá bán.
Thuế tài nguyên áp dụng đối với hoạt động khai thác tài nguyên thiên nhiên như khoáng sản, dầu thô, khí thiên nhiên, nước thiên nhiên, hải sản tự nhiên, sản phẩm của rừng tự nhiên và một số loại tài nguyên khác theo quy định.
Đây không phải là sắc thuế mà doanh nghiệp thương mại, dịch vụ thông thường gặp nhiều. Nhưng với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khai thác, vật liệu xây dựng, nước, năng lượng hoặc mô hình liên quan đến tài nguyên tự nhiên, đây là nghĩa vụ thuế trọng yếu cần được kiểm soát chặt chẽ.
Thuế xuất khẩu và thuế nhập khẩu là nhóm sắc thuế rất quan trọng với doanh nghiệp có hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa.
Điểm cần nhớ là hàng nhập khẩu trong nhiều trường hợp không chỉ phát sinh thuế nhập khẩu mà còn có thể phát sinh thêm thuế GTGT và thuế tiêu thụ đặc biệt tùy từng mặt hàng. Vì vậy, nếu doanh nghiệp mới thành lập có kế hoạch nhập khẩu máy móc, nguyên vật liệu hoặc hàng hóa để kinh doanh, thì việc tính đúng tổng nghĩa vụ thuế ngay từ khâu lên giá vốn là rất cần thiết.
Nếu nhìn từ góc độ doanh nghiệp mới thành lập, có 4 nhóm cần ưu tiên theo dõi trước.
Thứ nhất là thuế GTGT vì liên quan trực tiếp đến hóa đơn, đầu vào, đầu ra và giá bán.
Thứ hai là thuế thu nhập doanh nghiệp vì ảnh hưởng đến lợi nhuận sau thuế, chi phí được trừ, nghĩa vụ quyết toán năm và khả năng hưởng ưu đãi.
Thứ ba là thuế thu nhập cá nhân nếu doanh nghiệp có nhân sự, trả lương, thưởng hoặc chi trả thu nhập cho cá nhân.
Thứ tư là lệ phí môn bài, nhưng điểm cần nhớ là từ năm 2026 đã chấm dứt thu, nộp nên doanh nghiệp cần cập nhật đúng để tránh hiểu sai theo quy định cũ.
Hiểu đúng các sắc thuế hiện hành tại Việt Nam năm 2026 là bước rất quan trọng đối với bất kỳ doanh nghiệp nào, đặc biệt là doanh nghiệp mới thành lập. Khi nắm được nghĩa vụ thuế ngay từ đầu, doanh nghiệp sẽ dễ dàng hơn trong việc xuất hóa đơn, kê khai, hạch toán chi phí, kiểm soát dòng tiền và tận dụng đúng các ưu đãi pháp luật cho phép.
Thực tế cho thấy nhiều doanh nghiệp không vướng vì kinh doanh kém, mà vướng vì không cập nhật kịp thay đổi pháp luật thuế. Vì vậy, nếu đang chuẩn bị thành lập công ty, bạn nên rà soát kỹ toàn bộ nghĩa vụ thuế ngay từ đầu để tránh sai sót và giảm rủi ro về sau.
Thông thường, doanh nghiệp mới thành lập cần quan tâm trước hết đến thuế GTGT, thuế TNDN và thuế TNCN. Ngoài ra, tùy ngành nghề có thể phát sinh thêm thuế nhà thầu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường, thuế tài nguyên hoặc thuế xuất nhập khẩu.
Không. Từ ngày 01/01/2026 đã chấm dứt việc thu, nộp lệ phí môn bài.
Có. Trong một số trường hợp đủ điều kiện, doanh nghiệp có thể áp dụng mức thuế suất 15% hoặc 17% thay vì mức phổ thông 20%.
Có trường hợp được miễn. Một số doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký kinh doanh lần đầu có thể được miễn thuế TNDN trong 3 năm nếu đáp ứng đủ điều kiện theo quy định.
Thuế nhà thầu thường phát sinh khi doanh nghiệp Việt Nam thanh toán cho tổ chức hoặc cá nhân nước ngoài có thu nhập phát sinh tại Việt Nam.
Nếu bạn đang chuẩn bị mở công ty nhưng chưa rõ nên chọn loại hình nào, cần kê khai những loại thuế gì, có được hưởng ưu đãi hay không, hoặc nên bắt đầu từ đâu để vận hành đúng ngay từ đầu, thì việc được tư vấn sớm sẽ giúp tiết kiệm rất nhiều thời gian và chi phí.
Chúng tôi hỗ trợ thành lập công ty trọn gói, tư vấn nghĩa vụ thuế ban đầu, hướng dẫn hóa đơn điện tử, kê khai thuế, hồ sơ kế toán cơ bản và đồng hành cùng doanh nghiệp trong giai đoạn đầu vận hành.
Liên hệ ngay để được tư vấn thành lập công ty nhanh chóng, đúng quy định và tối ưu chi phí ngay từ bước đầu.
